EKO KUCA magazin
EKO KUCA magazin

MUZEJ LASKO IV

Autori:
SNØHETTA & CASSON MANN
Objekat:
CENTAR ZA POSETIOCE I MUZEJ
Lokacija:
MONTIGNAC, FRANCUSKA
Površina:
8.365
Fotografija:
Snøhetta, Casson Mann, Eric Solé 2017, DAN COURTICE, Boegly + Grazia photographers

PEĆINA LASKO JE JEDNA OD PRVIH LEKCIJA IZ ISTORIJE UMETNOSTI. NJENI CRTEŽI STARI OKO 20.000 GODINA, OTKRIVENI TEK 1940.GODINE, PREDSTAVILI SU SVETU MOMENTE IZ ŽIVOTA NAŠIH PREDAKA KOJI SU TADA ŽIVELI NA TERITORIJI DANAŠNJE FRANCUSKE. OVI CRTEŽI, KOJE JE SAVREMENA UMETNIČKA TEORIJA SVRSTALA U UMETNOST, BILI SU ZAPRAVO DEO MAGIJSKOG RITUALA. PROJEKAT CENTRA ZA POSETIOCE LOKACIJE LASKO POVEZAO JE ARHITEKTURU, DIZAJN, ISTORIJU I NARACIJU U SPOJ KOJI POSETIOCIMA OMOGUĆAVA DA NASLUTE KOLIKO JE MORALO BITI  UZBUĐENJE  NAUČNIKA KOJI SU PRE SKORO OSAMDESET GODINA OTKRILI OVU PEĆINU I NJENE CRTEŽE.

Muzej Lasko IV: Internacionalni centar za pećinsku umetnost u Montinjaku u Francuskoj smešten je tačno na dodiru dve pejzažne celine – guste šume i doline Vezer. Arhitekti čuvenog studija Snøhetta formu muzeja zamislili su kao ’pukotinu’ koja se stapa sa topografijom terena, kao da je iznikla iz tla. Izbor materijala upotrebljenh u izgradnjii vrlo je sveden – dominiraju prirodni kamen, staklo i beton, a sve je podređeno atmosferi unutrašnjeg prostora koji treba da dočara pećinu i njenu mističnu atmosferu.

Dnevno svetlo u unutrašnjost dopire kroz bočne zastakljene površine, a još dominantnije, ono koje pravi atmosferu, jeste prirodno svetlo koje ulazi kroz deo krova izveden u vidu procepa od stakla. Zgrada Muzeja ovde je tretirana kao stilizovana pećina i nazvana je njenom replikom.
Značaj ovog muzeja ne leži samo u njegovoj arhitekturi. Postavka izložbe i eksponati predstavljaju pravu senzaciju za posetioce. Pošto je sama pećina Lasko zatvorena za publiku, za Muzej je urađena replika kamenih zidova i crteža koji su je učinili slavnom. Specijalnim laserima, sa odstupanjem od svega 1mm snimljeni su kameni zidovi pećine da bi kasnije bili izrađeni u prirodnoj veličini. Bile su potrebne dve godine i 25 umetnika da  se identičnim pigmentima iscrta preko 900 metara replika zidova proizvedenih od smole. Autor postavke je scenograf Kason Man, čuven po mnogobrojnim projektima scenografija, postavki izložbi i javnih prostora.

Ruta kojom posetioci pristupaju muzejskoj postavci pažljivo je isplanirana: iz ulaznog hola liftom se stiže na krov Muzeja, odakle se, spuštajući se rampom, može uživati u okolnom pejzažu. Ovaj postepeni silazak naglašava prelaz iz spoljašnjeg u unutrašnji prostor, postepeni ulazak u pećinu, kao i prelazak iz sadašnjeg trenutka u daleku prošlost. Unutrašnjost Muzeja je sasvim nalik pećini – mračna, hladna i vlažna, kako bi se što autentičnije dočarala originalna lokacija. Glavna postavka, koju čine replike kamenih zidova okačene o plafon, osvetljena je diskretnim svetlom, tek onoliko koliko su to mogle da učine lampe na životinjsku mast korišćene u doba paleolita, kada su crteži i nastali.

KAKO JE PEĆINA LASKO ZATVORENA ZA POSETIOCE, ZA MUZEJ JE URAĐENA REPLIKA KAMENIH ZIDOVA I CRTEŽA KOJI SU JE UČINILI SLAVNOM. SPECIJALNIM LASERIMA, SA ODSTUPANJEM OD SVEGA 1MM SNIMLJENI SU KAMENI ZIDOVI PEĆINE DA BI POTOM BILI IZRAĐENI U PRIRODNOJ VELIČINI. BILE SU POTREBNE DVE GODINE I 25 UMETNIKA DA SE IDENTIČNIM PIGMENTIMA ISCRTA PREKO 900 METARA REPLIKA ZIDOVA PROIZVEDENIH OD SMOLE.

Iz sale sa glavnom postavkom stupa se u vrt, atrijum koji posetiocima omogućava ‘da se vrate u sadašnjost’ i ponovo adaptiraju na dnevno svetlo. Slede interaktivna postavka i Galerija mašte, u kojoj su prezentovana dela savremene umetnosti inspirisana praistorijskom umetnošću. U Teatru  se može pogledati instalacija u tri čina u kojoj se smenjuju svetlo, zvuk, pokret i objekti koji pričaju priču o pećinskoj umetnosti. Tu je i 3D projekcija za posetioce, koja je spojila savremenu tehnologiju sa davnom prošlošću – pomoću 3D stereoskopskih naočara omogućeno je digitalno putovanje kroz pećinu.// ekJELENA BLAGOJEVIĆ – Više u EKO KUĆI No28

Enterijer Muzeja predstavlja zapravo stilizovanu pećinu.

Postavka izložbe – glavni eksponat dominira prostorom.

Teatar u kome je putem virtuelne 3D projekcije moguće prošetati pećinom.